«ادبیات مشروطه» به ابهامات تاریخ معاصر ایران پاسخ داد


به گزارش خبرنگار خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا) در آذربایجان شرقی، کتاب «ادبیات مشروطه» تالیف باقر صدری نیا، استاد زبان و ادبیات فارسی دانشگاه تبریز، روز چهارشنبه (۲۱ مرداد) با حضور سید قاسم نظامی، مدیرکل فرهنگ و ارشاد اسلامی استان آذربایجان شرقی منتشر شد. آذربایجان شرقی، عباس قدیدی حیدری، محقق و مشروطه خواه، حسین مهرنگ، پژوهشگر و مدرس دانشگاه، محمدعلی موسی زاده از اعضای هیات علمی گروه ادبیات دانشگاه تبریز و اساتید و دوستداران ادبیات در کاقانی برگزار شد. . تالار اداره کل فرهنگ و ارشاد اسلامی آذربایجان شرقی.

ناظمی در این مراسم با اشاره به اینکه همواره دغدغه ادبیات را داشته است، گفت: به نظر من فضای دانشگاهی در حوزه ادبیات در ایران تحت کنترل نگاه دانشگاهی قرار گرفته و باعث ایجاد شکاف قابل توجهی بین غیر دانشگاهی ها شده است. دوستداران کتاب و محافل علمی.. این امر باعث شده تا بسیاری از کتاب ها از چشم فعالان و علاقه مندان عرصه ادبیات دور بماند، لذا دانشگاه ها و مجموعه های فرهنگی-هنری سعی در پرکردن این خلأ داشته باشند.


وی با اشاره به گرایش سایر کشورها به ویژه جوامع غربی به نقد آثار ادبی خارج از حوزه دانشگاهی، گفت: در ایران نقد ادبی از سوی مردم جدی گرفته نمی شود و اگرچه آثار ادبی در کشور مورد استقبال قرار می گیرد. برخی از آثاری که به بحث واژگان و تحلیل محتوای کتاب می پردازند، زیاد نیستند و به همین دلیل نمی توان سره را از نظر محتوایی از ناصره تشخیص داد.

ناظمی ادامه داد: برگزاری چنین نشست هایی به متخصصان علاقه مند به حوزه فرهنگ و ادب کمک می کند تا با آثار فاخر آشنا شوند و به نقد و تحلیل کتاب ها بپردازند.


وی با بیان اینکه مهمترین موضوع در فضای دانشگاهی ارجاع است، تاکید کرد: شاید این مورد در دانشگاه مطلوب باشد اما به نظر من در حوزه ادبیات چندان مناسب نیست. زیرا هر مخاطبی می تواند درک خود را از متن داشته باشد و ارائه دهد و متن ها را به گونه ای متفاوت از دیدگاه شاعر یا نویسنده تحلیل کند.


نظمی درباره کتاب ادبیات مشروطه گفت: موضوع کتاب موضوعی مدرن و مربوط به دوره معاصر است. باید بپذیریم که ادبیات، هنر، سیاست و… جامعه امروز متاثر از قیام مشروطه است و توجه نگارنده به این موضوع می تواند پاسخگوی بسیاری از ابهامات باشد.

فراز و نشیب های اجتماعی را می توان بازتابی از ادبیات دانست
حسین مهرنگ محقق و مدرس دانشگاه در این مراسم گفت: استاد صدرینیا را از حوزه ادبیات مشروطه می شناسیم اما باید گفت که ایشان استادی جامع و صاحب نظر در همه حوزه های ادبی هستند.


وی با بیان اینکه ادبیات به قدری گسترده و تاثیرگذار است که بیشتر فراز و نشیب های اجتماعی را می توان بازتاب شعر و داستان دانست، افزود: هیچ جریان اجتماعی نیست که پشتوانه غنی ادبیات را نداشته باشد. همانطور که می بینیم حتی اشعار عاشقانه حافظ هم بعد اجتماعی دارد.


وی با اشاره به اینکه بیشتر شاعران بزرگ ایران پیشینه سیاسی و اجتماعی داشتند، گفت: به عنوان مثال می توان به پروین اعتصامی (شاعر بزرگ تبریزی) اشاره کرد که اشعار او رنگ و بوی اجتماعی داشت.


مهرنگ با تشکر از پروفسور سادرینیا درباره نویسنده این کتاب و اهمیت ویژه ادبیات در حوزه مشروطه گفت: این کتاب فرصتی بی نظیر برای بررسی و آغاز نگاهی نو به ادبیات دوره مشروطه است.



زبانی نو در عرصه ادبیات برآمده از انقلاب مشروطه E
در این مراسم محقق و مشروطه خواه عباس الخیدری با اشاره به انقلاب شکوهمند مشروطه (۱۱۶ سال پیش) و احترام به آزادی خواهان و استقلال طلبان این دیار گفت: مبارزان دوران مشروطه یکی از این آزادگان بودند. . که همیشه نامشان در تاریخ به یادگار مانده است.


عباس الخیدری گفت: آغاز تاریخ جدید ایران را می توان به سال ۱۸۰۲ پی برد. اگرچه برخی دوره صفویه، برخی دوره مشروطه و برخی آغاز سلطنت رضا پهلوی را آغاز عصر جدید ایران می دانند، اما به گفته مورخان و به کارگیری معیارهای تاریخی بر الگوهای جهانی، بدون تردید باید گفت. که تاریخ ایران مدرن از سال ۱۸۰۲ آغاز شد.


وی تصریح کرد: این دوران شامل دو رویداد بزرگ است. در آغاز جنگ‌های ایران و روسیه که ایران را به لرزه درآورد و با تکان‌های تدریجی و آهسته اما مؤثر خود، صد سال بعد به تحول عظیمی در تاریخ کشور و انقلاب دوم مشروطه منجر شد. بزرگترین رویداد تاریخی ایران است و جای تعجب است که مشروطه صد سال بعد جنگ ایران و روس شکل گرفت و اگر مقدمه صدمین سالگرد آن نبود، شاید نتیجه آن اینقدر شگفت انگیز نبود.


قداری دلیل اهمیت این دوره را تغییر نظام سیاسی، حاکمیت ملت، ورود مفاهیم جدید و آغاز زبان جدید در رابطه با ادبیات دانست.


وی ادامه داد: زبان جدید در عرصه ادبیات زاده انقلاب مشروطه است و جلوه آن در حوزه ادبیات است که باعث ارتباط ادبیات و تاریخ شد و این رابطه علاوه بر آنچه به خوبی در این کتاب، همچنین همیشه در شخص خود پروفسور سادرینیا دیده می شود.


قداری تاکید کرد: تا اطلاعات به معرفت و دانش به فهم منتهی نشود، نمی توانیم رابطه تاریخ و ادبیات را درک کنیم. زیرا ادبیات یکی از ملزومات شناخت تاریخ است و این موضوع به خوبی در این کتاب مطرح و بیان شده است.





نگاه درست نقطه قوت کتاب در ادبیات مشروطه است
محمدعلی موسی زاده از اعضای هیات علمی گروه ادبیات دانشگاه تبریز در ادامه این مراسم با اشاره به شخصیت پروفسور صدرینیا، درایت، مهربانی، غیرت علمی و عدالت طلبی را از ویژگی های وی دانست. .


وی با اشاره به محتویات کتاب گفت: مقالات موجود در کتاب قبلاً در مجلات مختلف چاپ شده بود و هر کدام چاپ جداگانه و نسخه خطی متفاوتی از دیگری داشتند، بنابراین بنا به درخواست استاد اصلاح و این موارد را استاندارد کرد.


وی بیان کرد: اگر دانشجویی از من در مورد نحوه صحیح نگارش علمی سوال کند، به جای معرفی کتاب های مختلف در زمینه روش تحقیق، او را به مطالعه مقالات پروفسور سادرنیا تشویق می کنم زیرا مصداق عملی پژوهش و زبان علمی است.


موزازاده با اشاره به اینکه هر دوازده مقاله کتاب به صورت منظم و با نثری زیبا، علمی و درست نوشته شده است، افزود: اساتید ادبیات داریم که نثر ناب ندارند (اثر مکتوب متعلق به استاد نیست) اما نثر پروفسور سادرینیا نثر ناب است و کلمات سنجیده شده و جملات به درستی بیان شده اند.


وی یکی از ویژگی های جالب استاد را نقد منصفانه می داند و می افزاید: در این کتاب به این نکته اشاره شده است که «قانون اساسی نه تنها ناموفق نیست، بلکه موفقیت هایی نیز دارد» و این نگرش برخلاف نگرش عمومی ما ایرانیان است. که همه چیز را سیاه یا سفید می بینند.


موزی زاده پرهیز از جزم اندیشی در گفتار را از دیگر نکات مثبت در نگارش این کتاب می داند و می افزاید: در مقدمه این کتاب می بینیم که خود نویسنده با مطالب قبلی و نگرشش به مسائل مخالفت کرده و خود را نقد کرده است. .



نوشتن مقاله بهتر از نوشتن کتاب است
در پایان این مراسم بیکر صدرینیا نویسنده کتاب ادبیات مشروطه با گرامیداشت یاد و خاطره شهدای مشروطه در تبریز گفت: همانطور که دوستانم به من لطف داشتند من هم به نثرم اعتقاد دارم و معتقدم. که نباید همه جا تواضع نشان داد. معتقدم نثر هم مانند قافیه هارمونی و وزن خاص خود را دارد.


گفت: برای خوب نوشتن باید کتاب های زیادی خواند تا دایره لغات غنی شود. علاوه بر دانش، ما باید با زبان و واژگان احاطه شویم و سپس نوبت به انتخاب و ترتیب کلمات می رسد. در تمام کتاب ها و مقالاتم با دقت و وسواس خاصی از کلمات استفاده می کنم.


این استاد زبان و ادبیات فارسی با اشاره به اینکه امروزه مقاله نویسی بهتر از نوشتن کتاب است، افزود: کتاب تفسیر یک جمله است و کلمات زائد در آن وجود دارد، اما در مقاله جایی برای اضافات نیست. ، و جوهر کار.


وی گفت: با توجه به کسالت جامعه امروزی، ناگزیر باید به سراغ مقاله نویسی و کوتاه نویسی برویم، به همین دلیل بخش های زیادی از این کتاب را کنار گذاشته ام به طوری که در حال حاضر هزار صفحه مطالبی در مورد قانون اساسی دارم که منتشر نشده است. در هر جایی، اما در این کتاب ترجیح دادم مطالب را به اختصار بیان کنم.


سادری نیا گفت: این کتاب حاصل سی سال تحقیق در مورد مشروطه است، هرچند گذر زمان باعث شده است در برخی مقالات و دیدگاه هایی که در این زمینه داشتم تجدید نظر کنم. البته نمی ترسم اعتراف کنم که در برخی از دیدگاه هایم اشتباه می کنم و معتقدم اگر امروز تفکر من مانند ۳۰ سال پیش باشد، به این معناست که پیشرفتی نداشته ام.