داستان، هنر و قصه گو، هنرمند، چه نوع داستانی را بخوانیم و چگونه؟



گزارش کردن خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا)اولین گردهمایی «روجارو» با موضوع قصه گویی و قصه گویی ویژه مادران حوزه هنری کودک و نوجوان را در سالن صفرزاده حوزه هنری برگزار کرد.


در ابتدای این نشست نرگس میرفیزی نویسنده کودک و نوجوان و مدرس داستان نویسی کودک و نوجوان و مجری رویداد روجارو گفت: این دوره آغاز رویداد بزرگتری به نام باشگاه مادران است. تا بتوانیم به آرزوهایی برسیم که نتوانسته ایم به آنها دست پیدا کنیم، زیرا مادران ستون آرزوها در خانواده هستند و قصه گویی یکی از این عناصر است چرا که بچه ها را با قصه تربیت می کنیم و گاهی خود را به عنوان یک فرد مستقل بازتعریف می کنیم. موجوداتی با داستان



وی خاطرنشان کرد: قصه نقطه اتصال مردم به یکدیگر است و «روجارو» فضایی است که به ما کمک می کند تا قصه گوی بهتری برای خود و فرزندانمان باشیم.



وی در پایان تصریح کرد: گردهمایی های روجارو با موضوع قصه گویی و قصه گویی ویژه مادران ادامه خواهد داشت و هر هفته دور هم جمع می شویم. ما داستان می شنویم، داستان می گوییم و اتفاقات هیجان انگیزی رخ خواهد داد.



میرفیزی از مادران حاضر در جلسه خواست تا خود را معرفی کنند. افراد مختلفی در میان حاضران حضور داشتند، از مادرانی که چند فرزند دارند، مادری با یک نوزاد یک ساله و همسری که هنوز مادر نشده است. آنها از تجربه خود در مواجهه با داستان های کودکانه صحبت کردند.



الهام دارابی، رئیس دبیرخانه قصه گویی و رئیس گروه تحقیق و ترویج داستان های ایرانی به دعوت میرفیضی گفت: ما همیشه در زندگی قصه می گوییم و گوش می دهیم و زیباترین چیز در دنیا مادر شدن است. . در مورد داستان و چرایی داستان، می توانید با جستجو در وب بهترین تعاریف را پیدا کنید که بهتر از من می تواند شما را با داستان آشنا کند.



وی درباره تأثیر قصه گویی در ارتباطات انسانی گفت: هر که قصه گوی بهتری باشد، رابطه اش با مردم بهتر می شود، زیرا همه برای پاسخگویی به ما نیاز به شنیدن ما دارند، همانطور که خداوند می فرماید: «به من زنگ بزنید تا جواب شما را بدهم. ” بنابراین نحوه صحبت ما مهم است. نام من الهام دارابی است، رسالت من این است که چیزهایی را که می دانم یاد بگیرم و چیزهایی را که نمی دانم بیاموزم.



او از حضار خواست اولین داستانی را که شنیده اند به خاطر بیاورند و از داستانی که در کودکی بیشتر تکرار شده نام ببرند. الهام دارابی پس از نام بردن اولین داستان ها از مخاطبان گفت: یک نکته شگفت انگیز را به شما می گویم که «آدم ها در بزرگسالی شبیه به فردی می شوند که در کودکی داستانش را بیشتر شنیده اند». چون پدران و مادران ما سواد چندانی نداشتند و داستان هایی که می گفتند بدون آگاهی از روانشناسی کودک بود، در نتیجه در کودکی بارها از این قبیل داستان ها برایمان تعریف می کردند، علیرغم اینکه داستان هنر است و قصه گو هنرمند است. وقتی داستانی را تعریف می کنید، نه تنها یک مادر و یک پدر هستید، بلکه یک هنرمند نیز هستید، زیرا داستان هم تکنیک است و هم هنر.



وی ادامه داد: دنیای امروز پر از متخصص است و دنیا دیگر نیازی به متخصص ندارد، بلکه به انسان های مهربانی که در آغوش مادران و با دلسوزی پدران ساخته شده اند، قصه گو و هنرمند هستند.



وی درباره تاثیر سلامتی در قصه گویی گفت: سلامتی آن چیزی است که برای گفتن باید داشته باشیم و سلامت تارهای صوتی اولین قدم در قصه گویی است که باید آب آشامیدنی بخورد تا گلو صاف شود و نبض نزند. داستان گفتن سلامت جسمی یکی دیگر از عناصر مهم است، داستان نویس نیز مانند ورزشکاری که برای کسب مدال تمرین می کند، نیاز به آمادگی جسمانی دارد تا داستان را به درستی بیان کند تا بتواند مفهوم داستان را به درستی منتقل کند.



دارابی سه بعد مهم داستان نویسی را این گونه بیان کرد: ۱. داستان، ۲. گوینده و ۳. مخاطب سه جنبه مهم قصه گویی است.



وی بیان کرد: در جلسه اول فقط درباره داستان و در دو جلسه آینده درباره راوی و مخاطب صحبت خواهیم کرد.



وی از انتخاب صحیح موضوع تحت عنوان «شکار» با استفاده از حواس پنج گانه و استفاده از فرمول ها در قصه گویی گفت: باید اصول فنی و صحیح قصه گویی را بیاموزیم. ما باید فرمول ها را خوب یاد بگیریم و بعد مامان و بابا را انجام دهیم زیرا باید فرمول ها را بدانید تا بتوانید کلمه “آب” را برای بچه ها توضیح دهید. داستانی ارزش گفتن دارد که تمام حواس مخاطب را درگیر می کند باید گفته شود.



سپس الهام دارابی داستانی از دریا تعریف کرد که در شکم او ماهی به دنیا آمد اما با همه ماهی ها فرق داشت و در غیر این صورت عاشق دریا بود که باعث شد حس جدیدی در دریا ایجاد شود.



دارابی درباره داستان «دریا» خاطرنشان کرد: من شما را می شناسم، بنابراین ترجیح دادم این داستان را اینجا تعریف کنم. برای مخاطبانی که تحمل محدودی دارند و سن خاصی دارند.



وی ویژگی های یک داستان مخاطب پسند را این گونه برشمرد: ۱. در حال و هوای مخاطب باشید، ۲. مقدمه دقیق، ۳. تعلیق، ۴. گره گشایی، و ۵. بسته بودن، داستانی که فاقد این ها باشد، برای گفتن مناسب نیست. . همچنین اگر داستان مقدمه‌ای همراه با تعلیق نداشته باشد، نمی‌تواند مخاطب را درگیر کند، علاوه بر آن پایان باید در رده سنی کودکان آموزنده و تاثیرگذار باشد. قبل از هر داستانی، من به عنوان یک داستان نویس باید خودم را بشناسم تا بتوانم داستانی مناسب برای گفتن پیدا کنم و از آن استفاده کنم.



وی ادامه داد: قصه گو باید با توجه به توانایی های خود و علایق مخاطب، داستان را انتخاب کند; در فضای مذهبی باید قصه های دینی گفت و در کانون کودکان معلول هم باید از امید صحبت کرد.



دارابی تاریخ را کنده و گفت: تاریخ با قصه گویی زنده می شود و حضرت زینب(س) در دوران اسارت قصه فرمودند که تاریخ کربلا را زنده نگه داشته چون تاریخ خود داستان است. ماجرای کربلا حکایتی تلخ و دردناک است که سال هاست همه ما برای آن اشک می ریزیم.



وی درباره ویژگی های قصه شب برای کودکان گفت: تمام عمرم از یک سر و دو گوش می ترسیدم زیرا در داستان های کودکانم موجود ترسناکی وجود داشت، بنابراین زمان و مکان گفتن برای مخاطب مهم است و شما باید به بچه ها داستان ترسناک نگویید زیرا آسیب زا است و بچه ها می ترسند. داستان شبانه باید مانند لالایی باشد و لحنی یکنواخت همراه با گیرا و تاثیرگذاری داشته باشد و همچنین تکرارپذیر و مداوم باشد.



دارابی در مرحله بعد با مثالی از هویت یابی و زبان بدن در داستان نویسی گفت: هرکدام از شما داستان «دریا» را سال ها بعد به خاطر خواهید آورد زیرا تداعی کننده هویت بود و مقدمه ای جذاب همراه با تعلیق داشت. می توانم داستان دیگری را بدون همذات پنداری تعریف کنم و دوباره با آن ارتباط برقرار کنم. به این ترتیب که فقط زبان بدن داشته باشیم، زیرا اگر از زبان بدن استفاده کنیم، تاثیر کلمات چند برابر می شود و در کودکی اولین کسی که می فهمیم زبان بدن مادر با صداهای لالایی است که برای آرام کردن فرزندش تولید می کند. زبان بدن ۷۰ برابر بیشتر از کلمات موثر است و موثرترین زبان بدن روی صورت است.



ارائه کتاب «چهره های بامزه» از دیگر بخش های این نشست بود و «روابط» با تشریح اهمیت جنسیت و سلیقه کودکان امروزی در انتخاب قصه ادامه یافت.



تعریف داستان «خروس و روباه» با موضوع عشق نوجوانی و انتخاب فرد مناسب برای عشق، اقدام دیگری از سوی دارابی برای پیشبرد جلسه بود تا اهمیت انتخاب داستان بر اساس گروه سنی برای مخاطبان روشن شود. .



وی به حاضران توصیه کرد: با توجه به ایام محرم باید از رشادت ها، حماسه و زیبایی های کربلا صحبت کرد، زیرا مهمترین مضمون کربلا محبت اهل بیت است و محبت اهل بیت کم می شود. گمنامی و تنزل جایگاه پدر در خانواده ها در سال های اخیر. اگر فرزند زیر ۹ سال دارید، از شهادت سیدالشهدا و ۷۲ یاران باوفایش در صحرای کربلا صحبت نکنید، بلکه فقط از امام حسین (ع) و هدف بزرگش تعریف کنید.



دارابی سپس داستانی را از حضرت زینب (س) نقل کرد که مناسب کودکان است تا مادران منظور حضرت را بهتر بفهمند.



تعریف داستان “گنجشک” در رده سنی; با این مضمون که تمام تلاشمان را بکنیم، این آخرین داستانی بود که دارابی در پایان مراسم برای حضار گفت و بیان کرد که در جلسه بعدی در مورد استفاده از بیان در قصه گویی صحبت خواهند کرد.


در پایان قسمت هایی از نمایشنامه های برگزیده جشنواره بین المللی قصه گویی کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان پخش شد که خلاصه ای از مطالب بیان شده در جلسه بود تا مادران عملاً با نکات مطرح شده روبرو شوند.